Afsluitbaar Open Rijnmond (HSRR03b)

Om de komende eeuw het benedenrivierengebied Rijnmond (Rotterdam, de Drechtsteden en Stadshavens in het bijzonder) binnen de wettelijke overstromingsnorm te blijven beschermen zullen maatregelen genomen moeten worden. Eén van de mogelijke alternatieven is het verhogen en versterken van de dijken in dat gebied. Met name in verstedelijkte gebieden is het versterken van dijken maatschappelijk onwenselijk en brengt zeer hoge kosten met zich mee. Het is wellicht mogelijk daar dijkversterkingen te voorkomen door het strategisch aanleggen van beweegbare hoogwaterkeringen (ten zuiden en oosten (ook bovenstrooms) van het verstedelijkte benedenrivierengebied), eventueel samen met een afwateringsverbinding tussen de rivieren Lek en Waal. Dit heeft waarschijnlijk als bijkomend voordeel dat 'waterfront ontwikkeling' binnen die keringen enkele meters beneden 'deltahoogte' kan plaatsvinden, zonder op alle locaties 'adaptief' te hoeven bouwen. Tevens kan de nieuwe afvoerverbinding de ecologische hoofdstructuur versterken en plaatselijk nieuwe hoogwaardige multifunctionele land-waterovergangen opleveren.

Het onderzoek heeft, in verschillende stadia van de klimaatverandering (2010, 2050, 2100 en 2200), mogelijke aanpassingen aan het huidige fysisch hoofdwatersysteem vergeleken, te weten combinaties van:

    1. dijkverhoging/versterking
    2. nieuwe afvoerverbinding(en) (of andere aanpassingen aan de 'geometrie in het horizontale vlak')
    3. hoogwaterregelwerk
    4. extra gemalen
    5. binnendijks en buitendijks adaptief bouwen.

Een kansrijke combinatie is getoetst op fysische en wettelijke haalbaarheid en vervolgens op de gevolgen voor de veiligheid binnen- en buitendijks, de waterfronts, de scheepvaart, de ecologie en de investeringen voor waterbouwkundige en andere maatregelen, waar mogelijk uitgedrukt in economische termen. Hierna is het hoofdwatersysteem geëvalueerd  vanuit verschillende (cultuurfilosofische en economische) visies. Dit komt neer op een MKBA. In dit proces kan op verschillende momenten blijken dat de voorgestelde aanpassingen niet haalbaar, niet lucratief of niet wenselijk zijn. In dit geval doorliep een andere combinatie (een ontwerp) hetzelfde proces (dat dus iteratief is).

In dit onderzoek is de haalbaarheid van de “Afsluitbaar Open variant” onderzocht. Daartoe zijn de belangrijkste gevolgen van deze variant in beeld gebracht. Er zijn echter ook andere varianten, en dit onderzoek heeft ook globaal de effecten van deze varianten in beeld gebracht.

Opleveringen en Resultaten

Eindrapport:
Rijcken, Ties (TU Delft-waterbouw) (2010). Afsluitbaar Open Rijnmond - een systeembenadering
Downloaf de English summary van het eindrapport
Populair-wetenschappelijk artikel:
Simons, J. (2009). Helderheid voor Rotterdamse waterfronts. Waterwonen, jaargang 2, nr. 4.
Download het populair-wetenschappelijke artikel Helderheid voor Rotterdamse waterfronts
Rapport:
Dijk, Anna (TU Delft-architectuur) en Ziel, Floris van der (TU Delft-waterbouw/Royal Haskoning) (2010). Multifunctionele beweegbare waterkeringen.
Download het rapport Multifunctionele beweegbare waterkeringen
Rapport:
Vellinga, Tiedo (Havenbedrijf Rotterdam/TU Delft-waterbouw) en Jong, Michiel de (TU Delft-waterbouw) (2010). Scheepvaart.
Download het rapport Effecten op de scheepvaart
Rapport:
Nijs, Ton de (RIVM) en Claessens, Jacqueline (RIVM) (2010). Natuur en Milieu.
Download het rapport Natuur en milieu
Rapport:
Goetgeluk, Ronald (ABF Research) (2010). Woningmarktonderzoek - Waterwonen rivierengebied en Stadshavens Rotterdam.
Download het rapport Woningmarktonderzoek - Waterwonen rivierengebied en Stadshavens Rotterdam
Rapport:
Slootjes, Nadine (HKV Lijn in water) en Stijnen, Jan (HKV lijn in water) (2010). Eerste verkenning waterveiligheid Rijnmond - Drechsteden.
Download het rapport Eerste verkenning waterveiligheid Rijnmond - Drechsteden
20 januari 2011: Kennisdebat Deltabeslissing Rijn-Maasmonding. Voor welke opgaven staan we bij de ontwikkeling van een klimaatbestendige delta? Met welke zeespiegelstijging moeten we rekening houden? Hoe garanderen we de zoetwatervoorzieningen? Deze en andere vragen zijn uitgangspunt geweest voor dit debat. Kennisdebat Deltabeslissing Rijn-Maasmonding
publicaties | factsheet